سازمان در دو بخش اقدامات تاميني و اقدامات تربيتي عهده دار وظايفي است . اقدامات تاميني در جامعه شناخته شده تر است ، اما متاسفانه در بخش اقدامات تربيتي اين شناخت در جامعه كمتر است . بايد عرض كنم كه در بخش اقدامات تربيتي ما در بخشهاي زير فعاليت داريم .
1- آموزش  2- تربيت بدني  3- امور هنري 4- دار القران و كتابخانه ها .
در ارتباط با آموزش هم در رابطه با كاركنان و هم در رابطه با مدد جويان فعاليت هاي خوبي صورت مي گيرد . در حال حاضر آموزش نهضت سواد آموزي بصورت اجباري در زندانها صورت مي گيرد و اعطاي امتيازاتي كه از قبيل آزادي مشروط ، مرخصي هاي ويژه و امثالهم به زندانيان بيسواد درصورتي است كه در كلاسهاي نهضت سواد آموزي شركت كنند . در سال 82 تعداد 940 نفر مددجو در كلاسهاي نهضت اعم از مقدماتي و تكميلي شركت كرده اند كه 860 نفر موفق  به اتمام دوره و اخذ مدرك شده اند .
در سال 82 يك دبيرستان كار و دانش در زندان بندر عباس ايجاد شد كه مدد جويان بتوانند در آن تحصيل و مدرك ديپلم خود را اخذ كنند كه در حال حاضر 90 نفر در آن تحصيل مي كنند . در بعد آموزش فني و حرفه اي در رشته هاي برق صنعتي ، مكانيك خودرو ، برق ساختمان ، عروسك دوزي ، خياطي ، آرايشگري ، صدف سازي ، سيم پيچي ، پرورش ميگو ، صنايع دستي ، كشاورزي ، لوازم برودتي و رايانه كلاس آموزشي داير است كه در سال 82 حدود 6098 نفر زنداني در اين كلاسها حضور داشته اند.
نكته حايز اهميت اين است كه در هيچ يك از گواهينامه هاي صادره اسمي از زندان برده نميشود و بعدا محدوديتي براي صاحب آن ايجاد نمي كند .
از آنجا كه معتقديم آموزش در بهبود امور موثر است در سال 82 دوره هاي آموزشي مختلفي را براي كاركنان برگزار كرده ايم كه هم در مركز آموزش وپژوهشي سازمان – مركز منطقه اي  منطقه 5و مركز آموزش و پژوهش سازمان مديريت و برنامه ريزي استان اين دوره ها برگزار شده كه هم دوره هاي عمومي مثل زبان انگليسي ، فناوري اطلاعات ( IT ) و حسابداري ، گزارش نويسي و امثالهم بوده و هم دوره هاي تخصصي سازمان مثل مراقبين روساي زندانها و غيره بوده كه در سال 82 مجموعا تعداد 68 نفر از كاركنان و 41 نفر از مديران و مسولين اداره در 28 دوره آموزشي مدت 1272 ساعت دوره آموزشي و مدت 6788 نفر ساعت در دوره هاي فوق الذكر شركت كرده اند .
در ارتباط با آموزش عالي هم با دانشگاه پيام نور و جامع علمي كاربردي داراي تفاهم نامه هايي هستيم كه هم مدد جويان و هم كاركنان مي توانند در دوره هاي عالي شركت كنند و از اين طريق به ارتقا سطح علمي خود بپردازند .
واحد هنري اداره فرهنگي نيز با برگزاري كلاسهاي هنري ، تهيه اقلام هنري ، جمع آوري آ ثار هنري مدد جويان ، آ ماده سازي گروههاي مختلف هنري در رشته هاي تاتر ، سرود ، خطاطي ، نقاشي و... براي شركت در فستيوال زندانيان ، نمايش فيلم در زندانها ، حضور در جشنواره كانون اصلاح و تربيت و... در جهت شكوفا نمودن استعدادهاي بالقوه زندانيان نوجوان تلاش نموده است . كسب مقام دوم سرود كشوري و رتبه دوم مقاله نويسي و كسب مقام در جشنواره كانون اصلاح و تربيت سراسر كشور نتيجه زحمات همكاران در اين بخش مي باشد .
واحد تربيت بدني نيز با برنامه ريزي منظم در رشته هاي مختلف ورزشي به آموزش زندانيان ، سربازان وظيفه و كاركنان پرداخته و در مسابقات مختلف شركت نموده است. در سال 82 ، 5777 جلسه تمرين و آموزش ورزشي در رشته هاي مختلف برگزار شده است . 12716 نفر در اين كلاسها و تمرينات شركت نموده اند كه به ترتيب 1342 نفر زندانيان ، 1163 نفر از سربازان وظيفه و 211 نفر كاركنان بوده اند .
اين واحد همچنين مسابقات مختلف داخل زندان ، استاني و منطقه اي و كشوري برگزار و يا در آنها شركت كرده است . تعداد 3925 نفر در اين مسابقات شركت نموده اند . اين واحد با استفاده از مربي آمادگي جسماني و فعال نمودن واحد اندرزگاه نسوان در زندان بندر عباس ، زمينه آموزش رشته هاي مختلف ورزشي را براي زنان زنداني فراهم آ ورده است . همكاران زن نيز ميتوانند در كلاسهاي آمادگي جسماني كه از طريق اداره فرهنگي تدارك ديده شده است شركت نمايند . واحد تربيت بدني همچنين در تمامي مسابقات كه بصورت كشوري برگزار شده شركت نموده است . از آن جمله است شركت تيم فوتبال تربيت در مسابقات دسته اول فوتبال تيمهاي تربيت سازمان و كسب عنوان نايب قهرماني مي باشد .شركت تيم فوتسال تربيت بدني در مسابقات فوتسال كاركنان ادارات  كشور و كسب مقام چهارمي از بين 29 استان .
شركت تيم فوتبال تربيت بدني در مسابقات جام جم خليج فارس با تيمهاي پيكان تهران و فولاد خوزستان و كسب مقام سوم .
در برنامه هاي ديگر فرهنگي مي توان به محافل انس با قرآن كريم اشاره كرد كه در سال گذشته 226 محفل انس با قرآن در زندانهاي استان برگزار شده است . حضور قاريان بين المللي مانند : آقايان ربيعيان ، خاكي و زكي لو حافظ خرد سال قرآن آقاي رضازاده و همچنين قاريان استاني در بين مدد جويان ، شور و شعف خاصي به محافل قرآني داده است . 7490 نفر از پرسنل و مدد جويان در اين محافل شركت نموده اند . اداره فرهنگي و تربيتي در سال 82 بالغ بر 2000 جلد كتاب تهيه و به كتابخانه هاي زندانهاي تابعه ارسال نموده است كه تعداد كتابهاي موجود زندانهاي استان 19541 جلد مي باشد .
برگزاري مسابقات فرهنگي نيز يكي از فعاليتهاي اين اداره مي باشد كه با برگزاري 20 مسابقه حضور زندانيان ، كاركنان وسربازان را شاهد بوده ايم .
برگزاري شب شعر ، تاتر ، سرود و مراسم و محافل مذهبي شامل سخنراني در بين نمازهاي جماعت و همچنين در ايام محرم ، صفر ، رمضان و ايام ليالي منسوب به امامان ( ع ) ، برگزاري نماز جماعت و دعاي كميل ، ندبه ، زيارت عاشورا و.... از ديگر فعاليتهاي اداره فرهنگي و تربيتي مي باشد كه با نظم خاصي براي آنان برنامه ريزي شده است .
از آنجا كه اعتقاد داريم هر گونه تربيتي جداي از تعاليم قرآني و آسماني ، ناقص و ناتمام است و فرامين الهي است كه انسان را به سر منزل مقصود مي رساند ، اداره فرهنگي با هدف آموزش صحيح قرآن كريم اقدام به برگزاري كلاسهاي آموزشي در سطوح مختلف نموده است . كلاسهاي رشته هاي روخواني ، روان خواني ، تجويد ، قرائت ، حفظ ، درك مفاهيم ، ترتيل ، تفسير قرآن كريم بصورت مستمر در زندانهاي استان برگزار شده است . 2248 جلسه آموزش قرآن با شركت 10118 نفر از مدد جويان و سربازان وظيفه و كاركنان حكايت از توجه به آموزش قرآن كريم در زندانهاي استان دارد . ستاد اقامه نماز اداره كل : برپايي مراسلات ويژه اعياد ، مراسم ادعيه ، برنامه ريزي جهت تشويق مدد جويان زندان باز براي شركت در نماز جمعه ، ايجاد تمهيدات لازم جهت آموزش نماز به مدد جويان و تهيه بروشور آموزشي و تربيتي در رابطه با نماز به مناسبتهاي مختلف و... را مي توان از فعاليتهاي آن ذكر كرد .
شوراي امر به معروف و نهي از منكر اداره كل : برگزاري ستاد امر به معروف و نهي از منكر در زندانهاي استان ، جهت سخنراني در خصوص امر معروف و نهي از منكر ، تهيه بروشورهاي آموزشي در اين زمينه ، همكاري در تبليغات ، برگزاري كلاسهاي آموزشي امر به معروف و نهي از منكر در زندانها ، مشاور مذهبي جهت سربازان وظيفه و مددجويان و... گوشه اي از فعاليتهاي اين شورا مي باشد.